Tır şoförü bir günde kaç saat araç kullanabilir? Türkiye içindeki ticari yük taşımacılığında temel kural; 24 saatlik herhangi bir süre içinde toplam sürüşün 9 saati, kesintisiz sürüşün ise 4,5 saati aşmamasıdır. Kesintisiz 4,5 saatlik sürüşten sonra sürücü günlük dinlenmeye geçmiyorsa en az 45 dakika mola vermelidir.
Ancak “9 saat”, “4,5 saat” ve “11 saat” aynı şeyi ifade etmez. Günlük toplam sürüş, kesintisiz sürüş, mola ve günlük dinlenme birbirinden farklı kavramlardır. Ayrıca Türkiye içi taşımacılık ile AETR kapsamındaki uluslararası taşımacılık kuralları bazı noktalarda farklılaşabilir.
| Kural | Türkiye İçi Temel Kural |
|---|---|
| Kesintisiz sürüş | En fazla 4 saat 30 dakika |
| Zorunlu mola | En az 45 dakika |
| 24 saat içindeki toplam sürüş | En fazla 9 saat |
| Günlük dinlenme | Kural olarak 11 saat kesintisiz |
| Azaltılmış günlük dinlenme | Haftada en fazla 3 kez 9 saate kadar |
| İki haftalık toplam sürüş | En fazla 90 saat |
| Hafta tatili | En fazla 6 günlük sürüşten sonra en az 24 saat |
Tır ve kamyon sürücülerinin en fazla karıştırdığı kurallardan biri 4,5 saatlik kesintisiz sürüş sınırıdır. Türkiye’deki Karayolları Trafik Yönetmeliğine göre sürücünün devamlı olarak 4,5 saatten fazla araç kullanması yasaktır.
Sürücü 4,5 saatin sonunda günlük dinlenmeye başlamıyorsa en az 45 dakika mola vermelidir. Bu mola günlük dinlenme süresinden ayrı değerlendirilir.
Örneğin sabah 08.00’de yola çıkan bir sürücü kesintisiz sürüş yapıyorsa en geç 12.30’da mola planlamalıdır. 45 dakikalık molanın ardından sürüşe tekrar devam edilebilir.
Türkiye içindeki ticari yük taşımacılığında Karayolları Trafik Yönetmeliği Madde 98’e göre, azami ağırlığı 3,5 tonu geçen ticari yük araçlarının sürücüleri 24 saatlik herhangi bir süre içinde toplam 9 saatten fazla araç kullanamaz.
Buradaki önemli ayrıntı şudur: 9 saatlik toplam süre, aralıksız 9 saat araç kullanılabileceği anlamına gelmez. Kesintisiz sürüş için ayrıca 4,5 saat sınırı vardır.
Basit bir günlük plan şu şekilde olabilir:
| Saat | Faaliyet |
|---|---|
| 08.00 – 12.30 | 4 saat 30 dakika sürüş |
| 12.30 – 13.15 | 45 dakika mola |
| 13.15 – 17.45 | 4 saat 30 dakika sürüş |
| Toplam | 9 saat sürüş |
Bu örnek yalnızca kuralın anlaşılması içindir. Gerçek sefer planında yükleme, boşaltma, bekleme, diğer çalışma süreleri, park yeri ve güzergâh şartları ayrıca dikkate alınmalıdır.
Mevzuatta “kaç saat uyumalı?” ifadesinden ziyade günlük dinlenme süresi düzenlenmektedir. Türkiye içi temel kurala göre sürücünün her 24 saat içerisinde 11 saat kesintisiz dinlenmesi gerekir.
Bu 11 saatlik kesintisiz günlük dinlenme, haftada üç defadan fazla olmamak üzere en az 9 saate indirilebilir. Yönetmelik ayrıca belirli şartlarda günlük dinlenmenin bölünmesine ilişkin hükümler de içerir.
Dolayısıyla “11 saat dinlenme” ifadesini “kesinlikle 11 saat uyumak zorundadır” şeklinde yorumlamak doğru değildir. Mevzuat sürücünün kullanabileceği dinlenme zamanını düzenler.
Evet, belirli şartlarda mümkündür. Karayolları Trafik Yönetmeliği Madde 98; yataklı, özel dinlenme yeri bulunan veya sürücünün rahat uyuyabileceği şekilde düzenlenmiş araçlarda günlük dinlenme süresinin araç içerisinde geçirilebilmesine imkân tanır.
Ancak araç bu sırada hareket halinde olmamalıdır. Yönetmelikte aracın park yerinde, garajda veya yerleşim yerleri dışındaki karayollarında gerekli tedbirler alınarak park edilmiş olması öngörülmektedir.
Bu hüküm tır kabinindeki yatağın aslında yalnızca bir aksesuar olmadığını da gösterir. Uzun yol sürücüsü, mevzuatın öngördüğü günlük dinlenme süresinin önemli bölümünü kabin içerisindeki yatak alanında geçirebilir.
Dinlenme süresinin kabinde geçirilmesi mümkün olduğunda yatağın araca doğru oturması, kapı, dolap, koltuk veya kabin içerisindeki diğer bölümlerin kullanımını engellememesi önem kazanır.
Ford F-MAX, DAF XG, Scania R/S, MAN TGX, Mercedes-Benz Actros, Volvo FH, Renault T High ve IVECO S-WAY gibi araçların kabin ve yatak yapıları birbirinin aynısı değildir. Aynı marka içerisinde dahi kabin tipine göre yatak ölçüsü değişebilir.
Bu nedenle Alor Yatak olarak yalnızca marka adına bakarak üretim yapmıyoruz. Gerektiğinde mevcut yatağın en, boy, kalınlık ve özel formunu teyit ediyoruz. Ölçü alma yöntemini tır yatağı ölçüleri rehberimizde ayrıntılı olarak görebilirsiniz.
Tam olarak aynı değildir. Türkiye’deki Karayolları Trafik Yönetmeliği ile uluslararası karayolu taşımacılığında uygulanan AETR kuralları birlikte anılsa da ayrıntılarda farklılıklar vardır.
| Kural | Türkiye İçi KTY | AETR |
|---|---|---|
| Kesintisiz sürüş | 4,5 saat | 4,5 saat |
| Mola | En az 45 dakika | 45 dakika veya 15 + 30 dakika |
| Normal günlük sürüş | 9 saat | 9 saat |
| 10 saate uzatma | Madde 98’de genel bir 10 saat uzatma kuralı yer almıyor | Haftada en fazla 2 kez |
| Haftalık sürüş | İç mevzuat hükümleri ayrıca dikkate alınır | En fazla 56 saat |
| İki haftalık sürüş | En fazla 90 saat | En fazla 90 saat |
| Normal günlük dinlenme | 11 saat | 11 saat |
| Normal haftalık dinlenme | En az 24 saatlik hafta tatili hükmü bulunuyor | 45 saat |
AETR kapsamında günlük sürüş süresi normal olarak 9 saattir ve haftada en fazla iki kez 10 saate çıkarılabilir. Haftalık toplam sürüş 56 saati, birbirini izleyen iki haftadaki toplam sürüş ise 90 saati aşamaz. 4,5 saatlik sürüşten sonra en az 45 dakika mola gerekir; bölünmüş mola kullanılacaksa en az 15 dakika ve ardından en az 30 dakika şeklinde uygulanır.
Evet. 27 Şubat 2026 tarihinde yayımlanan 7574 sayılı Kanun ile Karayolları Trafik Kanunu’nun taşıt kullanma sürelerine ilişkin 49. maddesi değiştirildi. Yeni düzenleme, sürüş ve dinlenme süresi ihlallerini ihlalin ağırlığına göre ayrı ceza kademelerine bağladı.
| 2026 İhlali | Sürücü İçin Kanunda Belirtilen Ceza |
|---|---|
| Günlük sürekli sürüş süresini 1 saate kadar aşma | 1.000 TL |
| Günlük sürekli sürüş süresini 1 saatten fazla aşma | 3.000 TL |
| Günlük toplam sürüşü 1 saate kadar aşma | 3.000 TL |
| Günlük toplam sürüşü 1–3 saat aşma | 5.000 TL |
| Günlük toplam sürüşü 3 saat veya daha fazla aşma | 10.000 TL |
| Haftalık / iki haftalık süreyi 4 saate kadar aşma | 10.000 TL |
| Haftalık / iki haftalık süreyi 4–15 saat aşma | 15.000 TL |
| Haftalık / iki haftalık süreyi 15 saat veya daha fazla aşma | 20.000 TL |
| Günlük dinlenme süresini ihlal | 3.000 TL |
| Haftalık dinlenme süresini ihlal | 5.000 TL |
Kanunda sürücünün aynı zamanda araç işleteni olduğu durumda cezaların iki kat uygulanmasına ilişkin hüküm de bulunmaktadır. Sürücü araç işleteni değilse ve işleten gerekli denetim sorumluluğunu yerine getirmemişse işleten yönünden de ayrıca yaptırım doğabilir.
Takograf yalnızca aracın ne kadar süre hareket ettiğini gösteren basit bir saat değildir. Sürüş, mola ve dinlenme kayıtlarının denetlenebilmesini sağlayan temel kayıt sistemidir.
2026 yılında yapılan Karayolları Trafik Kanunu değişikliğiyle takograf cihazının çalışır durumda tutulması, uygun cihaz kullanılması, sürücü kartı kullanımı ve kayıtların denetlenmesine ilişkin yaptırımlar da önemli ölçüde güçlendirildi.
Bu nedenle sürücünün yalnızca “bugün 9 saat kullandım” hesabı yapması yeterli değildir; mola ve dinlenme kayıtlarının da mevzuata uygun olması gerekir.
- 9 saat, kesintisiz sürüş değildir: Kesintisiz sınır 4,5 saattir.
- 45 dakikalık mola günlük dinlenme değildir: Mola ve günlük dinlenme ayrı kavramlardır.
- “11 saat dinlenme” doğrudan “11 saat uyuma” demek değildir: Mevzuat dinlenme süresini düzenler.
- Türkiye içi kural ile AETR ayrıntıları aynı değildir: Uluslararası seferlerde AETR ayrıca dikkate alınmalıdır.
- Tırın kabininde dinlenme mümkündür ancak araç park edilmiş olmalıdır: Yönetmelikte bunun şartları ayrıca düzenlenmiştir.
Tır şoförünün kabin yatağı, yalnızca gece birkaç saat kullanılan ek bir donanım değildir. Mevzuatın günlük dinlenme için öngördüğü uzun zaman dilimleri düşünüldüğünde yataklı kabin, sürücünün yol üzerindeki dinlenme alanının önemli bir parçasıdır.
Bu nedenle yatak seçerken yalnızca “araca giriyor mu?” sorusu yeterli değildir. Yatağın doğru ölçüde hazırlanması, kabindeki kullanılabilir alana uygun olması ve aracın alt/üst yatak yapısıyla karıştırılmaması gerekir.
Alor Yatak olarak Ford, DAF, Scania, MAN, Mercedes-Benz, Volvo, Renault, IVECO ve BMC gibi farklı tır ve kamyonlar için kendi üretim noktamızda yatak hazırlıyoruz. Araçtan araca değişen ölçüleri gerektiğinde mevcut yataktan teyit ediyoruz.
Marka ve model seçeneklerini tır yatağı markaları sayfamızdan, gerçek üretim örneklerini üretim galerimizden, güncel başlangıç fiyatlarını ise tır yatağı fiyatları yazımızdan inceleyebilirsiniz.
Bu içerikteki Türkiye içi sürüş ve dinlenme süreleri Karayolları Trafik Yönetmeliği Madde 98, 2026 yılı yaptırım bilgileri 7574 sayılı Karayolları Trafik Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, uluslararası sürüş ve dinlenme süreleri ise AETR hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır.
Son kontrol tarihi: 12 Eylül 2026. Trafik ve taşımacılık mevzuatı değişebileceğinden sefer veya yaptırım konusunda işlem yapmadan önce güncel resmî mevzuat kontrol edilmelidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
